Skip to content
CalcGospel 國際數學圖譜
返回

IAL 2025 June Q6

A Level / Edexcel / FP2

IAL 2025 June Paper · Question 6

题目

Problem

(a) Show that the substitution z=1y2z=\frac{1}{y^2} transforms the differential equation

2dydx+(cotx)y+(tanxsecx)y3=00<x<π2(I)\begin{align*} 2\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} +(\cot x)y +(\tan x\sec x)y^3=0 \qquad 0<x<\frac{\pi}{2} \qquad \text{(I)} \end{align*}

into the differential equation

dzdx(cotx)z=tanxsecx0<x<π2(II)\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} -(\cot x)z = \tan x\sec x \qquad 0<x<\frac{\pi}{2} \qquad \text{(II)} \end{align*}
(3)

(b) Hence determine the general solution of differential equation (I), giving your answer in the form y2=f(x)y^2=f(x)

(5)

Given that y2=433y^2=\frac{4\sqrt3}{3} when x=π6x=\frac{\pi}{6}

(c) determine the exact values of yy when x=π3x=\frac{\pi}{3}

(3)

解答

(a)

解法一

思路

展开

z=y2z=y^{-2}z=2y3yz'=-2y^{-3}y'。原方程中也有 2y2y',所以把 2y2y' 改写成 y3z-y^3z' 后,整式除以 y3y^3 就能得到关于 zz 的线性方程。

答题过程

展开

Since

z=1y2=y2,\begin{align*} z=\frac1{y^2}=y^{-2}, \end{align*}

we have

dzdx=2y3dydx\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} ={}& -2y^{-3}\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} \end{align*}

Therefore

2dydx=y3dzdx\begin{align*} 2\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} ={}& -y^3\frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} \end{align*}

Substitute into (I):

y3dzdx+(cotx)y+(tanxsecx)y3=0\begin{align*} -y^3\frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} +(\cot x)y +(\tan x\sec x)y^3 ={}& 0 \end{align*}

Divide by y3-y^3:

dzdx(cotx)y2tanxsecx=0\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} -(\cot x)y^{-2} -\tan x\sec x ={}& 0 \end{align*}

Since y2=zy^{-2}=z,

dzdx(cotx)z=tanxsecx\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} -(\cot x)z ={}& \tan x\sec x \end{align*}

This is (II).

解法二

思路

展开

原方程是典型的伯努利微分方程(Bernoulli Equation)。我们先将方程 (I) 全体除以 y3y^3,整理出项 y3dydxy^{-3} \dfrac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x}y2y^{-2}。再求代换式 z=y2z = y^{-2} 的导数,并将相应的项直接代入,即可非常自然地化简为关于 zz 的一阶线性微分方程。

答题过程

展开

Divide the original differential equation (I) by y3y^3 (since y0y \ne 0):

2y3dydx+(cotx)y2+tanxsecx=0\begin{align*} 2y^{-3}\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} + (\cot x)y^{-2} + \tan x\sec x =&\,\, 0 \end{align*}

Since z=1y2=y2z = \dfrac{1}{y^2} = y^{-2}, differentiating with respect to xx using the Chain Rule gives:

dzdx=2y3dydx\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} =&\,\, -2y^{-3}\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} \end{align*}

which implies:

2y3dydx=dzdx\begin{align*} 2y^{-3}\frac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} =&\,\, -\frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} \end{align*}

Substitute 2y3dydx=dzdx2y^{-3}\dfrac{\mathrm{d}y}{\mathrm{d}x} = -\dfrac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} and y2=zy^{-2} = z into the divided equation:

dzdx+(cotx)z+tanxsecx=0dzdx(cotx)z=tanxsecx\begin{align*} -\frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} + (\cot x)z + \tan x\sec x =&\,\, 0\\[4mm] \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x} - (\cot x)z =&\,\, \tan x\sec x \end{align*}

This is equation (II).

(b)

解法一

思路

展开

(II) 是一阶线性方程。积分因子为 ecotxdx=1sinx\mathrm{e}^{\int-\cot x\,\mathrm{d}x}=\frac1{\sin x},右边乘上积分因子后会化成 sec2x\sec^2x

答题过程

展开

The differential equation is

dzdx(cotx)z=tanxsecx\begin{align*} \frac{\mathrm{d}z}{\mathrm{d}x}-(\cot x)z=\tan x\sec x \end{align*}

The integrating factor is

I.F.=ecotxdx=eln(sinx)=1sinx\begin{align*} \mathrm{I.F.} ={}& \mathrm{e}^{\int-\cot x\,\mathrm{d}x}\\[3mm] ={}& \mathrm{e}^{-\ln(\sin x)}\\[3mm] ={}& \frac1{\sin x} \end{align*}

This is valid since 0<x<π20<x<\frac{\pi}{2}, so sinx>0\sin x>0.

Multiply by 1sinx\frac1{\sin x}:

ddx(zsinx)=1sinxtanxsecx=1sinxsinxcosx1cosx=sec2x\begin{align*} \frac{\mathrm{d}}{\mathrm{d}x} \left(\frac{z}{\sin x}\right) ={}& \frac1{\sin x}\tan x\sec x\\[3mm] ={}& \frac1{\sin x} \cdot \frac{\sin x}{\cos x} \cdot \frac1{\cos x}\\[3mm] ={}& \sec^2x \end{align*}

Integrate:

zsinx=sec2xdx=tanx+C\begin{align*} \frac{z}{\sin x} ={}& \int\sec^2x\,\mathrm{d}x\\[2mm] ={}& \tan x+C \end{align*}

Thus

z=sinx(tanx+C)\begin{align*} z ={}& \sin x(\tan x+C) \end{align*}

Since z=1y2z=\frac1{y^2},

1y2=sinx(tanx+C)\begin{align*} \frac1{y^2} ={}& \sin x(\tan x+C) \end{align*}

Therefore

y2=1sinx(tanx+C)\begin{align*} \boxed{ y^2=\frac{1}{\sin x(\tan x+C)} } \end{align*}

(c)

解法一

思路

展开

先用 x=π6x=\frac{\pi}{6}y2=433y^2=\frac{4\sqrt3}{3} 求常数 CC,再代入 x=π3x=\frac{\pi}{3}y2y^2。题目问 yy,所以正负平方根都要给出。

答题过程

展开

From part (b),

y2=1sinx(tanx+C)\begin{align*} y^2=\frac{1}{\sin x(\tan x+C)} \end{align*}

Use y2=433y^2=\frac{4\sqrt3}{3} when x=π6x=\frac{\pi}{6}:

433=1sinπ6(tanπ6+C)433=112(13+C)\begin{align*} \frac{4\sqrt3}{3} ={}& \frac1{ \sin\frac{\pi}{6} \left( \tan\frac{\pi}{6}+C \right) }\\[4mm] \frac{4\sqrt3}{3} ={}& \frac1{ \frac12\left(\frac1{\sqrt3}+C\right) } \end{align*}

So

12(13+C)=34313+C=323C=123=36\begin{align*} \frac12\left(\frac1{\sqrt3}+C\right) ={}& \frac{3}{4\sqrt3}\\[3mm] \frac1{\sqrt3}+C ={}& \frac{3}{2\sqrt3}\\[3mm] C ={}& \frac{1}{2\sqrt3} =\frac{\sqrt3}{6} \end{align*}

At x=π3x=\frac{\pi}{3},

y2=1sinπ3(tanπ3+36)=132(3+36)=132736=17/4=47\begin{align*} y^2 ={}& \frac1{ \sin\frac{\pi}{3} \left( \tan\frac{\pi}{3}+\frac{\sqrt3}{6} \right) }\\[4mm] ={}& \frac1{ \frac{\sqrt3}{2} \left( \sqrt3+\frac{\sqrt3}{6} \right) }\\[4mm] ={}& \frac1{ \frac{\sqrt3}{2}\cdot\frac{7\sqrt3}{6} }\\[4mm] ={}& \frac1{7/4}\\[2mm] ={}& \frac47 \end{align*}

Therefore

y=±27\begin{align*} \boxed{ y=\pm\frac{2}{\sqrt7} } \end{align*}